Để giải quyết câu hỏi này, chúng ta cần xem xét kỹ đặc điểm và tình hình của Việt Nam vào thời điểm trước năm 1986, khi bắt đầu thực hiện công cuộc đổi mới toàn diện đất nước.

Trước hết, ta xét từng phương án được đưa ra:

• Phương án A: "lực lượng sản xuất còn nhỏ bé, cơ sở vật chất- kĩ thuật lạc hậu, năng suất lao động thấp.". Điều này không hoàn toàn chính xác cho thời điểm năm 1986, mặc dù đây là một phần của bối cảnh nhưng không phải là lý do chính dẫn đến quyết định đổi mới.
• Phương án B: "năng suất lao động và hiệu quả kinh tế chưa cao, chưa có tích lũy từ nội bộ nền kinh tế.". Đây cũng là tình hình thực tế nhưng chưa đủ để nói lên hoàn cảnh bắt buộc phải đổi mới.
• Phương án C: "nền kinh tế mất cân đối, lạm phát ở mức cao, lao động thiếu việc làm.". Cũng là một phần của bối cảnh kinh tế, nhưng không phải là tất cả những yếu tố chính thúc đẩy đổi mới.
• Phương án D: "đất nước lâm vào tình trạng khủng hoảng kinh tế - xã hội.". Đây mới là tình hình thực tại đáng báo động nhất thời điểm đó, khủng hoảng kinh tế - xã hội là yếu tố bao quát sự xuống cấp của nhiều khía cạnh trong quốc gia, từ kinh tế đến văn hóa xã hội, và chính nó là tác nhân chính để Việt Nam quyết định thực hiện đổi mới.

Do đó, đáp án đúng là D. đất nước lâm vào tình trạng khủng hoảng kinh tế - xã hội.

Khi giải các bài tập liên quan đến tình hình lịch sử, học sinh cần chú ý:

• Đọc kỹ các phương án để hiểu rõ đâu là nguyên nhân chính và đâu là hiện tượng phụ bổ sung.
• Xem xét bối cảnh lịch sử trên nhiều khía cạnh để có cái nhìn toàn diện hơn về bối cảnh và nguyên nhân dẫn đến các sự kiện lịch sử.
• Đối chiếu lựa chọn với các tài liệu lịch sử chính thống để chắc chắn về tính chính xác.