Đề bài
Thơ tình người lính biển
| Anh ra khơi Mây treo ngang trời những cánh buồm trắng Phút chia tay, anh dạo trên bến cảng Biển một bên và em một bên... Biển ồn ào, em lại dịu êm Em vừa nói câu chi rồi mỉm cười lặng lẽ Anh như con tàu lắng sóng từ hai phía Biển một bên và em một bên... Ngày mai, ngày mai khi thành phố lên đèn Tàu anh buông neo dưới chùm sao xa lắc Thăm thẳm nước trời, nhưng anh không cô độc Biển một bên và em một bên... |
Đất nước gian lao chưa bao giờ bình yên Bão táp chưa ngưng trong những vành tang trắng Anh đứng gác...Trời khuya. Đảo vắng Biển một bên và em một bên... Vòm trời kia có thể sẽ không em Không biển nữa. Chỉ mình anh với cỏ Cho dù thế thì anh vẫn nhớ Biển một bên và em một bên... (Trần Đăng Khoa - Tuyền thơ,NXB Văn học, 2018, tr. 478-479) |
Viết đoạn văn nghị luận (khoảng 200 chữ) phân tích hình ảnh người lính trong đoạn thơ:
Đất nước gian lao chưa bao giờ bình yên
Bão táp chưa ngưng trong những vành tang trắng
Anh đứng gác...Trời khuya. Đảo vắng
Biển một bên và em một bên..
Phương pháp giải
Hình thức: đoạn văn
Dung lượng: khoảng 200 chữ
Dạng bài: nghị luận văn học
Vấn đề nghị luận: hình ảnh người lính
Lời giải chi tiết
1. Mở đoạn:
- Giới thiệu khái quát và hình ảnh người lính
2. Thân đoạn:
a. Bối cảnh gian khổ của đất nước:
- "Đất nước gian lao chưa bao giờ bình yên": Khẳng định hoàn cảnh chiến tranh, đất nước chưa yên ổn.
- "Bão táp chưa ngưng trong những vành tang trắng": Hình ảnh ẩn dụ về sự mất mát, hy sinh (vành tang trắng).
b. Hình ảnh người lính canh gác:
- "Anh đứng gác... Trời khuya. Đảo vắng":
+ Tư thế hiên ngang, nghiêm trang.
+ Không gian cô đơn, lạnh lẽo (đêm khuya, đảo vắng).
- "Biển một bên và em một bên" (điệp cấu trúc):
+ "Biển" tượng trưng cho Tổ quốc, nhiệm vụ.
+ "Em" đại diện cho tình yêu, hậu phương.
→ Người lính luôn mang theo cả hai trong tim, không cô độc.
c. Vẻ đẹp tâm hồn người lính:
- Sự kiên cường: Dù đứng trước hiểm nguy ("bão táp"), anh vẫn bình tĩnh canh gác.
- Tình cảm sâu lắng: Nỗi nhớ quê hương và người yêu trở thành động lực.
→ Hình tượng người lính vừa anh hùng vừa đời thường.
3. Kết đoạn:
- Khẳng định giá trị hình tượng: Người lính không chỉ là chiến sĩ mà còn là con người đa cảm.
- Liên hệ: Vẻ đẹp ấy tiêu biểu cho thế hệ thanh niên thời chống Mỹ.
Lời giải chi tiết
Khổ thơ cuối đã khắc họa hình ảnh người lính hải quân trong tư thế hiên ngang giữa gian khó. Đất nước "gian lao chưa bao giờ bình yên" với những "vành tang trắng" gợi lên bối cảnh chiến tranh đầy mất mát, nhưng người lính vẫn vững vàng "đứng gác" nơi đảo xa trong đêm khuya vắng lặng. Điều đặc biệt là dù phải đối mặt với hiểm nguy "bão táp", anh không hề cảm thấy cô độc. Hình ảnh "biển một bên và em một bên" được lặp lại như nhịp đập trái tim người lính - biển là Tổ quốc thiêng liêng cần bảo vệ, em là hậu phương vững chắc tiếp thêm sức mạnh. Cách nói giản dị mà sâu sắc này cho thấy tâm hồn người lính không chỉ có lý tưởng chiến đấu mà còn đong đầy tình cảm riêng tư. Qua đó, Trần Đăng Khoa đã xây dựng thành công hình tượng người lính vừa anh hùng trong nhiệm vụ, vừa lãng mạn trong tâm hồn - một vẻ đẹp tiêu biểu của thế hệ trẻ Việt Nam thời kỳ chống Mỹ cứu nước.