Đề bài
Cho một cơ sở dữ liệu (viết tắt là CSDL) có tên thuvien dùng để quản lí việc mượn - trả sách của một trường trung học phổ thông. Cơ sở dữ liệu gồm 3 bảng với cấu trúc như sau:
bandoc (idBandoc, hoten, ngaysinh, lop, namhoc)
sach (idSach, tensach, namxb, sotrang)
giaodich (idBandoc, idSach, ngaymuon, ngaytra)
Trong đó, bảng bandoc lưu các thông tin về bạn đọc (id bạn đọc, họ tên, ngày sinh, lớp, năm học), bảng sach lưu thông tin về cuốn sách có trong thư viện (id cuốn sách, tên cuốn sách, năm xuất bản, số trang), bảng giaodich lưu thông tin về các giao dịch mượn sách (id bạn đọc, id cuốn sách, ngày mượn, ngày trả).
Một số bạn học sinh đưa ra các ý kiến về việc khai thác cơ sở dữ liệu trên như sau: (Các phát biểu đúng hay sai?)
Lời giải chi tiết
Phân tích và đánh giá các phát biểu:
1. Đúng: Để mượn sách, thông tin về bạn đọc cần được lưu vào bảng bandoc trước khi thực hiện các giao dịch mượn sách và lưu thông tin vào bảng giaodich. Điều này đảm bảo tính toàn vẹn dữ liệu, do idBandoc trong bảng giaodich là khóa ngoài tham chiếu đến idBandoc trong bảng bandoc.
2. Sai: Để trích xuất danh sách các cuốn sách mà bạn đọc ID 4 chưa trả, chỉ cần truy cập bảng giaodich và bảng sach. Cụ thể, ta cần tìm các bản ghi trong bảng giaodich có idBandoc là 4 và ngaytra là NULL. Sau đó, từ các idSach này, truy xuất tensach từ bảng sach. Không cần truy xuất bảng bandoc vì đã biết ID bạn đọc.
3. Sai: Khóa chính của bảng giaodich nên là cặp khóa (idBandoc, idSach) hoặc thêm một khóa phụ (như id giao dịch) để đảm bảo tính duy nhất của mỗi giao dịch mượn - trả sách (vì một bạn đọc có thể mượn cùng một cuốn sách nhiều lần).
4. Đúng: Tình trạng cuốn sách trước và sau khi cho mượn nên được lưu vào bảng giaodich (để biết tình trạng cuốn sách tại thời điểm mượn và trả) và bảng sach (để lưu tình trạng hiện tại của sách). Cách làm này giúp quản lí đầy đủ trạng thái của sách qua mỗi giao dịch.
Chú ý khi giải
Lưu ý khi giải:
- Luôn xác định rõ vai trò và quan hệ giữa các bảng trong CSDL khi phân tích các câu hỏi về truy xuất dữ liệu.
- Khi nói đến khóa chính, hãy đảm bảo khóa đó là duy nhất cho mỗi bản ghi trong bảng và đảm bảo rằng không có sự trùng lặp.
- Phân tích xem thông tin cần được lưu trữ ở đâu để duy trì cấu trúc dữ liệu hợp lý, tránh dư thừa và đảm bảo mối liên kết giữa các bảng.