Đề bài
“Bảo Đại đọc xong [chiếu thoái vị] thì trên kỳ đài cờ vàng của nhà vua từ từ hạ xuống và lá cờ nền đỏ thắm tươi long lanh 5 cánh sao vàng được kéo lên giữa những tiếng vỗ tay, những tiếng hoan hô như sấm,... Rồi ông Trần Huy Liệu đọc bản tuyên bố của Đoàn đại biểu Chính phủ, nêu rõ thắng lợi của Cách mạng tháng Tám là kết quả của hàng mấy chục năm tranh đấu anh dũng, kiên cường, bền bỉ của nhân dân cả nước, tuyên bố chấm dứt vĩnh viễn chế độ quân chủ,...”.
(Phạm Khắc Hòe, Từ triều đình Huế đến chiến khu Việt Bắc,
NXB Thuận Hóa, Huế, 1987, tr.86)
Lời giải chi tiết
Mệnh đề 1: Đúng. Trong buổi tuyên bố thoái vị, vua Bảo Đại đã đọc Chiếu thoái vị, tuyên bố chấm dứt vĩnh viễn chế độ quân chủ ở Việt Nam. Đây là một sự kiện lịch sử quan trọng, thể hiện sự kết thúc của triều đại phong kiến cuối cùng tại Việt Nam.
Mệnh đề 2: Đúng. Cuộc Cách mạng tháng Tám là một cuộc cách mạng vĩ đại của dân tộc Việt Nam, không chỉ lật đổ chế độ phong kiến mà còn khai sinh ra Nhà nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, bước đi lớn trong tiến trình giải phóng dân tộc.
Mệnh đề 3: Sai. Cuộc Cách mạng tháng Tám năm 1945 không thiết lập chế độ Quân chủ lập hiến mà thiết lập chế độ Cộng hòa, điều này được minh chứng bằng sự ra đời của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.
Mệnh đề 4: Đúng. Động lực của Cách mạng tháng Tám là quần chúng nhân dân, chính nhờ sức mạnh của quần chúng mà cách mạng đã giành thắng lợi nhanh chóng và triệt để.
Chú ý khi giải
- Cần nắm rõ những sự kiện cốt lõi của Cách mạng tháng Tám năm 1945, đặc biệt là các sự kiện liên quan đến sự kết thúc của chế độ quân chủ.
- Phân biệt giữa chế độ Quân chủ lập hiến và Cộng hòa để tránh nhầm lẫn khi phân tích các mệnh đề liên quan đến thể chế chính trị.
- Quần chúng nhân dân luôn là động lực chính trong các cuộc cách mạng, đặc biệt là trong Cách mạng tháng Tám năm 1945. Cần nắm rõ vai trò của họ để phân tích đúng đắn các mệnh đề liên quan đến động lực của cách mạng.