Up5me
Trang chủ > Câu hỏi lẻ > rRAVEaTdhfB3

Đề bài

[...] Mùa thu từ Quảng Bá, Xuân La, Võng Thị... khẽ khàng đi vào thành phố. Mùa thu đong đầy trong gánh cốm Vòng gói lá sen ven hồ Tây, gánh hàng hoa tươi xuôi dốc Yên Phụ. Mùa thu đậu nhẹ lên hàng liễu rủ êm đềm và la đà trên mặt hồ tĩnh lặng. Thảng hoặc, những con vịt trời quẫy nước gọi le le, mòng két kêu nháo nhác làm mùa thu xao xác, rồi lại lặng im. Bình minh lấp ló trên tán cây xao, cây xưa, chấp chới cánh cò trắng bay lên.

Nắng mới xôn xao một màu vàng mơ trải trên tán cây xanh, phủ lên mái ngói phố cổ thâm u. Lá vàng lác đác rơi. Đi trên phố Phan Đình Phùng, ngước mắt nhìn vòm cây có cảm giác như đang đi vào miền cổ tích lá. Lá khẽ khàng đáp nhẹ lên bờ vai trần thiếu nữ. Lá dịu dàng rơi vào giỏ xe đạp. Lá nằm hờ hững trên nón cô gái bán hàng rong. Đôi khi một cơn gió thổi nhẹ cũng đủ để lá vàng xao xác rơi rơi. Mới buổi sáng lác đác lá rụng, đến chiều về lá phủ một màu vàng trên vỉa hè. Có chỗ, gió vun lá cồn lại thành luống lá, đống lá nhỏ. Bỏ giầy dép, xục bàn chân trần vào lá mát rượu. Có cảm giác như các răng cưa lá, phiến lá, gân lá cũng chạm vào từng mạch máu, rồi cái dịu mát của lá vàng lan tỏa khắp da thịt. Bao nhiêu muộn phiền trong đầu tan biến. Bao nhiêu bức xúc tiêu tan. Chỉ thấy mùa thu xung quanh dịu dàng và cảm thấy ai cũng đáng yêu, đáng quý.

Gánh hàng hoa của cô thôn nữ như một chấm than di động to dần và hiện rõ. Em gánh mùa thu từ đâu đến? Từ "mắt người Sơn Tây" khao khát nhìn, từ miền đất chiêm trũng Hà Nam lên, từ vườn cây trái Hưng Yên đi qua cầu Long Biên vượt qua sông Hồng sang, hay từ Phúc Yên xuôi cầu Thăng Long về? Mùa thu đong đầy gánh hoa tươi. Mùa thu đọng trên đôi vai gầy lam lũ. Mắt tròn lấp lánh. Mi rợp đen. Má ửng hồng với hai quang gánh hoa tươi còn đọng nước trên các cánh mỏng. Hoa hồng vàng, hoa hồng bạch, lá chét khía răng, hương thơm phảng phất. Hoa dơn phơn phớt hồng. Hoa huệ trắng ngời thanh khiết. Hoa thạch thảo thanh tú tím trắng nữ tính gợi cái buồn man mác mỗi dịp thu về... Bỗng chốc trong đầu vang lên từ kí ức xa xăm: "Ta ngắt đi một cụm hoa thạch thảo. Em nhớ cho mùa thu đã chết rồi." Không! Mùa thu không chết. Mùa thu vàng đang hiện diện trong gánh hàng hoa của cô thôn nữ và Hà Nội quanh đây mùa rụng lá.

Bỗng nhận ra hương ổi

Phả vào trong gió se

Sương chùng chình qua ngõ

Hình như thu đã về.

(Hữu Thỉnh)

Thu đã về thật rồi! Hỡi người thương hương ở nơi góc bể chân trời. Thu đã về Hà Nội thật rồi đấy. Đàn cò trắng đã bay về đậu trên tán cây sao phố Lò Đúc. Sâm Cầm lại quậy nước Hồ Tây. Liễu đang buông cành rủ lá bên hồ Trúc Bạch. Cái hơi thu chùng chình se sẽ lạnh đã phả vào gáy ta, nhưng em thì không còn ngồi sau xe đạp nữa. Giỏ xe đạp chở bó hoa sen hồng và gói cốm màu xanh ngọc hương thơm vấn vít, nhưng mùi em thì chỉ còn trong hơi lạnh.

(Sương Nguyệt Minh, Gánh mùa thu vào phố, Báo Văn nghệ, 2024)

Câu 1.

Phương án nào nêu đúng về hiệu quả của biện pháp tu từ được sử dụng trong các câu văn in đậm?

Biện pháp điệp từ vừa tạo tính nhạc cho câu văn, tô đậm hình ảnh lá vàng rơi đặc trưng của mùa thu Hà Nội vừa thể hiện niềm nuối tiếc trước sự tàn phai của cảnh vật.
Biện pháp tu từ so sánh không chỉ tạo nên cách diễn đạt giàu hình ảnh mà còn nhấn mạnh vẻ đẹp kì vĩ, thâm u, tưởng như không có thực của vòm cây trên phố Phan Đình Phùng.
Biện pháp tu từ nhân hóa gọi nhiều liên tưởng kì thú, khiến cho hình ảnh lá vàng vô tri vô giác như cũng trở thành một thực thể sinh động, có hồn với sự tinh nghịch, hồn nhiên.
Biện pháp liệt kê, tạo nên sự nhịp nhàng cho các câu văn và tái hiện sống động vẻ đẹp nên thơ của hình ảnh lá vàng rơi trên phố phường với những biểu hiện đa dạng, phong phú.

Lời giải 2

Phương pháp giải

Lời giải chi tiết

Trước hết, chúng ta cần xác định đoạn văn in đậm đang được thảo luận: "Đi trên phố Phan Đình Phùng, ngước mắt nhìn vòm cây có cảm giác như đang đi vào miền cổ tích lá. Lá khẽ khàng đáp nhẹ lên bờ vai trần thiếu nữ. Lá dịu dàng rơi vào giỏ xe đạp. Lá nằm hờ hững trên nón cô gái bán hàng rong."

Để chọn được đáp án đúng, ta cần phân tích kỹ các phương án:

  1. Phương án A: Đề cập đến biện pháp điệp từ và sự nuối tiếc của cảnh vật. Tuy nhiên, đoạn văn in đậm không hề sử dụng điệp từ, và không thể hiện sự nuối tiếc. => Sai
  2. Phương án B: Biện pháp tu từ ở đây là so sánh, diễn đạt sự kì vĩ của vòm cây. Nhưng đoạn văn in đậm không chứa biện pháp so sánh, cũng không nhấn mạnh sự kì vĩ. => Sai
  3. Phương án C: Sử dụng nhân hóa để tạo liên tưởng kì thú. Quả là các câu văn đã nhân hóa hình ảnh những chiếc lá vàng, làm cho chúng có hồn và sống động. => Đúng
  4. Phương án D: Nhắc đến biện pháp liệt kê để tái hiện vẻ đẹp của lá vàng rơi. Nhưng đoạn văn không sử dụng liệt kê mà chỉ tập trung vào một hình ảnh nhỏ, không đa dạng. => Sai

Vậy, đáp án đúng là C. Biện pháp tu từ nhân hóa gọi nhiều liên tưởng kì thú, khiến cho hình ảnh lá vàng vô tri vô giác như cũng trở thành một thực thể sinh động, có hồn với sự tinh nghịch, hồn nhiên.

Chú ý khi giải

Khi giải dạng bài tập này, các em cần lưu ý:

  • Xác định rõ đoạn văn hay các câu văn được in đậm để nhắm đúng mục tiêu phân tích.
  • Nắm rõ các biện pháp tu từ như: nhân hóa, ẩn dụ, so sánh, liệt kê... và tác dụng của chúng để có thể nhận diện nhanh chóng.
  • Luôn phân tích, suy luận kỹ từng đáp án trước khi chọn để tránh những sai sót đáng tiếc.