Đề bài
Tại các quần xã ngập nước triều trên bãi đá ở miền Tây Bắc nước Mỹ, có
loài sao biển (P.ocharaceus) tương đối hiếm, sao biển ăn thịt loài trai (M. caliyfornianous). Theo nghiên cứu của
Rober Paine, ở trường Đại học Washington, nếu loại bỏ sao biên P. ocharaceus khỏi vùng ngập triệu thì trai độc quyền chiếm giữ trên mặt đá, đồng thời loại bỏ hầu hết các động vật không xương sống và tảo ở đó. Đồ thị dưới
đây mô tả độ đa dạng loài của quần xã này trong điều kiện có hoặc không có loài sao biển P. ocharaceus. Có bao nhiêu nhận định sau đây đúng?
I. Đường b là đồ thị mô tả biến động số lượng loài của quần xã khi có sao biển P. ocharaceus.
II. Khi có sao biển P. ocharaceus, số lượng loài ít thay đổi do sao biển kìm hãm sự phát triển của loài trai ở quần
xã sinh vật này.
III. Loài sao biên P. ocharaceus có vai trò sinh thái quan trọng trong việc gìn giữ độ đa dạng của quân xã này.
IV. Nếu loài nấm xâm lấn giết chết hầu hết các cá thể trai M. californianous ở vùng này thì có thể loài P. ocharaceus sẽ bị giảm.
Lời giải chi tiết
Để giải quyết bài tập này, ta cần phân tích từng nhận định:
I. Đường b là đồ thị mô tả biến động số lượng loài của quần xã khi có sao biển P. ocharaceus.
- Ở trạng thái có sao biển P. ocharaceus, độ đa dạng loài thường cao hơn do sao biển kiểm soát sự xâm lấn của loài trai. Do đó, đường b phải đại diện cho kịch bản này.
II. Khi có sao biển P. ocharaceus, số lượng loài ít thay đổi do sao biển kìm hãm sự phát triển của loài trai ở quần xã sinh vật này.
- Điều này là đúng vì sao biển đóng vai trò là kẻ săn mồi quan trọng kiểm soát sự bùng phát của loài trai, cho phép các loài khác tồn tại và duy trì đa dạng sinh học.
III. Loài sao biển P. ocharaceus có vai trò sinh thái quan trọng trong việc gìn giữ độ đa dạng của quần xã này.
- Đúng, như đã giải thích ở trên, sao biển giúp kiểm soát loài trai, cho phép các loài khác phát triển.
IV. Nếu loài nấm xâm lấn giết chết hầu hết các cá thể trai M. californianous ở vùng này thì có thể loài P. ocharaceus sẽ bị giảm.
- Điều này cũng đúng vì nếu nguồn thức ăn chính của sao biển (loài trai) giảm, thì số lượng sao biển có khả năng sẽ giảm theo do thiếu hụt nguồn thức ăn.
Vậy, cả 4 nhận định I, II, III, IV đều đúng. Đáp án là 4.
Chú ý khi giải
- Chú ý rằng trong nhiều quần xã, một loài có thể đóng vai trò quan trọng không chỉ do số lượng mà do vai trò kiềm chế sự phát triển của các loài khác, gọi là loài ưu thế hoặc loài chủ chốt.
- Cần hiểu rằng nếu mất đi loài chủ chốt, có thể dẫn đến giảm đa dạng sinh học nghiêm trọng trong quần xã đó.