Đề bài
Chiến thắng Điện Biên Phủ (1954) và thắng lợi của trận "Điện Biên Phủ trên không" (1972) ở Việt Nam đều cho thấy:
vai trò của trận quyết chiến có ý nghĩa xoay chuyển cục diện chiến tranh.
ý nghĩa của trận phản công lớn nhất trong cuộc chiến tranh bảo vệ Tổ quốc.
sức mạnh của quân chủ lực khi tấn công vào cứ điểm mạnh của đối phương.
vai trò quyết định của trận quyết chiến để kết thúc chiến tranh nhanh chóng.
Phương pháp giải
- Xác định nội dung kiến thức câu hỏi thuộc bài Cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước (1954-1975)
- Từ nội dung kiến thức bài học trên, phân tích ý nghĩa của chiến thắng Điện Biên Phủ 1954 và chiến thắng "Điện Biên Phủ trên không" 1972, từ đó tìm ra điểm chung mà cả hai chiến thắng.
- Phân tích và lựa chọn phương án phù hợp.
Lời giải chi tiết
Phân tích các phương án:
Phương án A. vai trò của trận quyết chiến có ý nghĩa xoay chuyển cục diện chiến tranh.
- Chiến thắng Điện Biên Phủ năm 1954 là trận đánh quyết định của quân và dân Việt Nam đối với thực dân Pháp, đảo ngược tình thế cuộc chiến và buộc Pháp phải ngồi vào bàn đàm phán tại Hội nghị Genève, kết thúc cuộc chiến tranh Đông Dương lần thứ nhất.
- "Điện Biên Phủ trên không" (1972) là chiến dịch phòng không của quân và dân miền Bắc Việt Nam chống lại cuộc tập kích chiến lược bằng không quân của Mỹ trên bầu trời Hà Nội và một số vùng khác. Kết quả, Việt Nam đã bảo vệ thành công lãnh thổ và buộc Mỹ phải ký Hiệp định Paris, chấm dứt chiến tranh, lập lại hòa bình ở Việt Nam.
=> Phương án A phản ánh đúng vai trò của các trận quyết chiến trong việc xoay chuyển cục diện chiến tranh.
Phương án B. ý nghĩa của trận phản công lớn nhất trong cuộc chiến tranh bảo vệ Tổ quốc.
- Phương án này chưa phản ánh đúng bản chất của hai trận đánh. Chiến thắng Điện Biên Phủ (1954) không phải là một trận phản công, mà là một trận công kiên. "Điện Biên Phủ trên không" (1972) là một cuộc phòng không thắng lợi.
=> Loại B.
Phương án C. sức mạnh của quân chủ lực khi tấn công vào cứ điểm mạnh của đối phương.
- Chiến thắng Điện Biên Phủ năm 1954 là một trận đánh vào cứ điểm mạnh của đối phương bằng sức mạnh quân chủ lực; tuy nhiên, "Điện Biên Phủ trên không" lại không hoàn toàn như vậy, đó là một chiến dịch phòng không.
=> Loại C.
Phương án D. vai trò quyết định của trận quyết chiến để kết thúc chiến tranh nhanh chóng.
- Dù cả hai trận chiến này đều mang ý nghĩa rất lớn và góp phần vào quá trình kết thúc chiến tranh, nhưng thực tế chiến tranh không nhanh chóng kết thúc. Sau Hiệp định Genève (1954), đất nước vẫn bị chia cắt; và sau Hiệp định Paris (1973), đến năm 1975 mới hoàn toàn thống nhất đất nước.
=> Loại D.
Vậy câu trả lời đúng là: A. vai trò của trận quyết chiến có ý nghĩa xoay chuyển cục diện chiến tranh.
Cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước (1954 – 1975) là cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc vĩ đại của nhân dân Việt Nam nhằm thống nhất đất nước, chấm dứt sự can thiệp và xâm lược của đế quốc Mỹ.
1. Hoàn cảnh lịch sử
- Sau Hiệp định Giơ-ne-vơ (1954), đất nước tạm thời bị chia cắt làm hai miền: miền Bắc theo chế độ xã hội chủ nghĩa, miền Nam nằm dưới sự kiểm soát của chính quyền tay sai Ngô Đình Diệm do Mỹ hậu thuẫn.
- Mỹ và chính quyền Sài Gòn phá hoại hiệp định, từ chối tổng tuyển cử thống nhất đất nước, đàn áp cách mạng ở miền Nam, biến miền Nam thành thuộc địa kiểu mới và căn cứ quân sự.
2. Mục tiêu
- Đấu tranh thống nhất đất nước.
- Giải phóng miền Nam khỏi ách xâm lược của Mỹ và chính quyền tay sai.
3. Diễn biến chính (1954 – 1975)
- Giai đoạn 1 (1954 – 1960):
+ Miền Bắc khôi phục và phát triển kinh tế - xã hội, xây dựng cơ sở vật chất cho chủ nghĩa xã hội.
+ Miền Nam tiếp tục đấu tranh chính trị và vũ trang, hình thành lực lượng vũ trang cách mạng.
- Giai đoạn 2 (1961 – 1965):
+ Mỹ thực hiện chiến lược “Chiến tranh đặc biệt”.
+ Quân dân miền Nam chiến đấu kiên cường, nổi bật với chiến thắng Ấp Bắc (1963), phá ấp chiến lược, phát triển phong trào du kích.
- Giai đoạn 3 (1965 – 1968):
+ Mỹ chuyển sang “Chiến tranh cục bộ”, đưa quân trực tiếp tham chiến.
+ Chiến thắng lớn: Vạn Tường (1965), chiến dịch Đường 9 - Khe Sanh, đặc biệt là Tổng tiến công và nổi dậy Tết Mậu Thân 1968, làm lung lay ý chí xâm lược của Mỹ.
- Giai đoạn 4 (1969 – 1973):
+ Mỹ thực hiện “Việt Nam hóa chiến tranh”, rút dần quân, dùng không quân và viện trợ cho chính quyền Sài Gòn.
+ Ta giành được thắng lợi lớn trên cả ba mặt trận: quân sự, chính trị và ngoại giao.
+ Hiệp định Paris (1/1973) được ký kết, Mỹ cam kết rút hết quân đội và chấm dứt dính líu quân sự ở Việt Nam.
- Giai đoạn 5 (1973 – 1975):
+ Quân và dân ta đẩy mạnh đấu tranh, chính quyền Sài Gòn suy yếu nghiêm trọng.
+ Chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử (4/1975) kết thúc với chiến thắng ngày 30/4/1975, giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước.
4. Kết quả
- Đất nước hoàn toàn độc lập và thống nhất.
- Kết thúc hơn 30 năm chiến tranh liên tiếp, bắt đầu công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội trên cả nước.
5. Ý nghĩa
- Đối với Việt Nam:
+ Bảo vệ vững chắc chủ quyền quốc gia.
+ Mở ra thời kỳ hòa bình, độc lập, thống nhất, phát triển đất nước.
- Đối với thế giới:
+ Góp phần vào phong trào giải phóng dân tộc trên toàn thế giới.
+ Là minh chứng cho thắng lợi của một dân tộc nhỏ trước đế quốc lớn, cổ vũ nhân dân các nước bị áp bức đấu tranh giành độc lập.